Ν.Α. Μεσόγειος: Στο στόχαστρο των αμερικανικών σχεδιασμών στον ανταγωνισμό με Ρωσία και Κίνα

Στο νομοσχέδιο η Ελλάδα χαρακτηρίζεται «πολύτιμο μέλος του ΝΑΤΟ», το Ισραήλ «αταλάντευτος μη ΝΑΤΟικός σύμμαχος και μεγάλος στρατηγικός εταίρος» και η Κύπρος «στρατηγικός εταίρος - κλειδί», και επισημαίνεται ότι οι ΗΠΑ μαζί με τις τρεις χώρες «αντιτίθενται σε οποιαδήποτε ενέργεια στην Ανατολική Μεσόγειο και στο Αιγαίο που θέτει σε κίνδυνο τη σταθερότητα, παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο ή υπονομεύει τις σχέσεις γειτονίας», ξεχωρίζοντας την αποφασιστικότητά τους «να αμυνθούν εναντίον κακόβουλων επιρροών στην Ανατολική Μεσόγειο και στην ευρύτερη Μέση Ανατολή», όπως συστηματικά πλέον αποκαλούνται Ρωσία και Κίνα στα αμερικανικά κυβερνητικά ντοκουμέντα.

Στο νομοσχέδιο των περίπου 2.300 σελίδων υπάρχει πρόβλεψη για την προώθηση των αγωγών «Trans Adriatic Pipeline» και «East Med», καθώς και σταθμών για τη μεταφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου. Επίσης, για άρση του εμπάργκο όπλων σε βάρος της Κυπριακής Δημοκρατίας και έγκριση δύο ξεχωριστών κονδυλίων συνολικού ύψους 5 εκατ. δολαρίων προς την Ελλάδα, ως «στρατιωτική βοήθεια», και άλλων 2 εκατ. δολαρίων στην Κύπρο.

Εσπερ και Κιλιντσάρογλου για τις βάσεις στην Τουρκία

Φυσικά, η πορεία των αμερικανικών σχεδιασμών στην περιοχή θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό και από την εξέλιξη των παζαριών της Ουάσιγκτον με την Αγκυρα, που τις τελευταίες μέρες ήρθαν στο προσκήνιο με τις δηλώσεις Ερντογάν ότι «αν είναι αναγκαίο, θα διεξαγάγουμε συζητήσεις με τις αντιπροσωπείες μας, ίσως κλείσουμε τις βάσεις» των ΝΑΤΟ - ΗΠΑ σε Ιντσιρλίκ και Κιουρτετσίκ.

Σε δηλώσεις του ο υπουργός Αμυνας των ΗΠΑ, Μαρκ Εσπερ, ισχυρίστηκε ότι πρώτη φορά πληροφορήθηκε σχετικά από δημοσιεύματα, προσθέτοντας πως «χρειάζεται λοιπόν να μιλήσω με τον Τούρκο ομόλογό μου για να καταλάβω τι σημαίνουν» οι δηλώσεις Ερντογάν «και πόσο σοβαρές είναι». Συμπλήρωσε ότι οι Τούρκοι «είναι κυρίαρχο έθνος, οπότε έχουν δικαίωμα να φιλοξενούν ή να μη φιλοξενούν ΝΑΤΟικές βάσεις ή ξένα στρατεύματα (...) Αλλά, και πάλι, νομίζω ότι αυτό το ζήτημα εξελίσσεται σε κάτι που αφορά τη Συμμαχία, τη δέσμευσή τους στη Συμμαχία, αν όντως μιλούν σοβαρά για ό,τι λένε».

Οι όροι συνεργασίας με τις ΗΠΑ απασχολούν και τις ενδοαστικές διεργασίες στην Τουρκία. Ο Κεμάλ Κιλιντσάρογλου, ηγέτης του μεγαλύτερου κόμματος της κεμαλικής αντιπολίτευσης, CHP, σύμφωνα με τη «Χουριέτ» εξέφρασε την ευχή για «αποκατάσταση των δεσμών της Τουρκίας και των ΗΠΑ», καλώντας τις δύο κυβερνήσεις να δείξουν «κοινή λογική» και «ωριμότητα». Επέκρινε το ενδεχόμενο η Ουάσιγκτον να επιβάλει κυρώσεις στην Αγκυρα, αναφέροντας ότι κάτι τέτοιο «θα δυσκόλευε περαιτέρω τους διμερείς δεσμούς και θα οδηγούσε σε μη αναστρέψιμη διακοπή τους. Και οι δύο πλευρές πρέπει να απέχουν από τέτοια στάση».

Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο να κλείσουν οι βάσεις σε Ιντσιρλίκ και Κιουρτετσίκ, ο Κιλιντσάρογλου απάντησε ότι «η χρήση τέτοιας γλώσσας σε κάθε αφορμή στρέφεται ενάντια στα συμφέροντα της Τουρκίας. Αντί για τέτοια στάση, χρειάζεται μια προσέγγιση που προτάσσει τη διπλωματία». Εξέφρασε δε επιφυλάξεις για τη σκοπιμότητα του να στείλει η Τουρκία στρατεύματα στη Λιβύη. «Για ποιο λόγο είμαστε στην Τουρκία σήμερα εμείς; Για ποιο λόγο βρεθήκαμε στο έλος της Συρίας; Η κυβέρνηση πρέπει να πάρει μαθήματα από αυτό που έγινε στη Συρία».

Παζάρια με ΗΠΑ και Ισραήλ

Ενδεικτική των διαστάσεων που παίρνει το αλισβερίσι Τουρκίας - ΗΠΑ ήταν η τοποθέτηση της εκπροσώπου του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Μόργκαν Ορτέιγκους, η οποία είπε ότι η θέση της κυβέρνησης Τραμπ για το αιματοκύλισμα των Αρμενίων στις αρχές του 20ού αιώνα «δεν έχει αλλάξει» και παρέπεμψε στη δήλωση του Τραμπ τον περασμένο Απρίλη. Τότε είχε κάνει λόγο για «μεγάλες σφαγές», μοιάζοντας να παρακάμπτει πρόσφατη απόφαση της αμερικανικής Γερουσίας που αναγνωρίζει τα γεγονότα εκείνα ως γενοκτονία, κάτι που προκάλεσε την οργή της Αγκυρας.

Χαρακτηριστικά των αντιλαϊκών παζαριών που επεκτείνονται είναι και τα όσα κυκλοφορούν τις τελευταίες μέρες περί πιθανής έναρξης διαπραγματεύσεων Τουρκίας - Ισραήλ για το ενδεχόμενο συνεργασίας στη μεταφορά υδρογονανθράκων της περιοχής προς την Ευρώπη. Μάλιστα, ορισμένα ΜΜΕ μεταδίδουν ότι σε συναντήσεις αξιωματούχων έχει συζητηθεί συγκεκριμένα το ενδεχόμενο συνεργασίας ακόμα και για τον «East Med», αφού με τη συμφωνία Ερντογάν - Σάρατζ η διαδρομή του περιλαμβάνει και τμήμα της - σύμφωνα με την Αγκυρα - τουρκικής ΑΟΖ.

Τις προηγούμενες μέρες ο «Φιλελεύθερος» της Κύπρου αναπαρήγαγε εκτιμήσεις ισραηλινών ΜΜΕ και εμπειρογνωμόνων σύμφωνα με τις οποίες το Τελ Αβίβ εξέφρασε διαφωνίες απέναντι στη συμφωνία Ερντογάν - Σάρατζ, με χαμηλούς τόνους. «Το Ισραήλ δεν έχει καμία σύγκρουση με την Τουρκία», υποστήριζαν οι ίδιες πηγές, αναφέροντας ότι «έχουμε εξαιρετική συνεργασία με την Ελλάδα, την Κύπρο και την Αίγυπτο, μεταξύ άλλων για το έργο που αφορά το φυσικό αέριο, και θα χαιρόμασταν να συμμετάσχει και η Τουρκία». Εξηγούσαν δε ότι το Ισραήλ δεν θα ωφεληθεί από μία αντιπαράθεση με την Τουρκία και ότι «πρέπει να σταθμίσει τα βήματά του σε αυτή τη σύγκρουση με μεγάλη προσοχή».

Να σημειωθεί επίσης ότι μετά τις πληροφορίες για δημιουργία τουρκικής βάσης για τηλεκατευθυνόμενα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) στο Λευκόνοικο της κατεχόμενης Κύπρου, χτες η τουρκοκυπριακή «Χαβαντίς» έκανε λόγο και για σχέδια δημιουργίας τουρκικής ναυτικής βάσης στο Μπαγάζι του Τρικώμου, ανατολικά του Λευκόνοικου.

Παραβίαση χωρικών υδάτων από ελληνικό σκάφος καταγγέλλει ο Λίβανος

Στο μεταξύ, σύμφωνα με καταγγελία της λιβανέζικης προεδρίας ελληνικό σκάφος γεωλογικών ερευνών, που ερευνούσε για πετρέλαιο για λογαριασμό του ισραηλινού στρατού, παραβίασε επί επτάωρο τα εγχώρια ύδατα του Λιβάνου. Ο Πρόεδρος Μισέλ Αούν ζήτησε χτες από την αποστολή κυανοκράνων του ΟΗΕ στον Λίβανο (UNIFIL) και τον επικεφαλής της, Στέφανο Ντελ Κολ, να ερευνήσει τους λόγους για τους οποίους συνέβη το περιστατικό.

Η προεδρία του Λιβάνου τονίζει ότι απορρίπτεται «οποιαδήποτε παραβίαση νόμιμων δικαιωμάτων στα εγχώρια ύδατα» και ότι «οι παραβιάσεις των κυριαρχικών δικαιωμάτων του Λιβάνου από ισραηλινά σκάφη δεν είναι λιγότερο επικίνδυνες από τις χερσαίες ή τις εναέριες που συνεχίζει να κάνει το Ισραήλ».

Φωτογραφία: Η βάση του Ιντσιρλίκ στην Τουρκία
είναι κομβικής σημασίας για το ΝΑΤΟ και τις ΗΠΑ

πηγή: Ριζοσπάστης