* Μετατρέπεται σε φιλόξενο χώρο

Γράφει: Ρεβέκκα Γρηγοριάδου*

Νότια του Μαθιάτη, κρυμμένο στο πευκόδασος στους πρόποδες του λόφου Στρογγυλού, βρίσκεται το αρχαιότερο μεταλλείο της περιοχής, το οποίο σύντομα θα ξαναζωντανέψει, με εργασίες για εξόρυξη χρυσού και έργα για αποκατάστασή του, με τη δημιουργία ασφαλών και άνετων χώρων για τους επισκέπτες.

Σε συνέντευξη του στο ΚΥΠΕ, ο Κοινοτάρχης του Μαθιάτη Θεόδωρος Τσάτσος αναφέρθηκε στη σημασία του μεταλλείου και στα σχέδια που έχουν τεθεί σε κίνηση για την εκμετάλλευση και παράλληλη αποκατάστασή του, που χαρακτηρίζεται ως “μεγάλο δώρο” για την κοινότητα, αφού θα προσφέρει πολλαπλά οφέλη για τον Μαθιάτη και την ευρύτερη περιοχή, και παράλληλα θα δημιουργηθούν γύρω στις 50 νέες θέσεις εργασίας για την αποπεράτωση του έργου.

Το αρχαιότερο στην περιοχή του Μαθιάτη

Το μεταλλείο στους πρόποδες του λόφου Στρογγυλού είναι το αρχαιότερο στην περιοχή του Μαθιάτη και χρονολογείται από το 600 π.Χ. Αρχικά γινόταν εξόρυξη χαλκού και μόλις το 1935 άρχισε η εξόρυξη χρυσού, που διήρκεσε μέχρι το 1945.

Όπως είπε ο κ. Τσάτσος, βορειοδυτικά του μεταλλείου είναι η περιοχή Μαυροβούνι, όπου μπορεί κανείς να δει αρκετές σπηλιές, καθώς και πέτρες με σκουριά, η οποία μαρτυρεί καμίνια για την επεξεργασία χαλκού από τα αρχαία χρόνια.

Ο κ. Τσάτσος εξήγησε ότι η Ελληνική Μεταλλευτική Εταιρεία (Hellenic Mining Company) προσέγγισε την κοινότητα με αίτηση για εκμετάλλευση του μεταλλείου και σύντομα, με την υπογραφή των συμβολαίων, αναμένεται να αρχίσουν οι εργασίες.

Ήταν ένα μεταλλείο του χαλκού π.Χ.

“Ως κοινότητα, δεν καλέσαμε να γίνει αυτό το έργο. Ήταν ένα μεταλλείο του χαλκού π.Χ. Το 1935 με 1945 γινόταν εξόρυξη χρυσαφιού. Τους τότε καιρούς γινόταν με κούσπους και κόσκινα και λίμνες κ.λπ. Σήμερα είναι πιο εξελιγμένη κατάσταση. Υπάρχουν μηχανήματα, είναι πιο εκσυγχρονισμένα, που μπορεί να γίνει πιο εύκολα και πιο επιτυχής η αποκάλυψη του χρυσαφιού”, είπε ο κ. Τσάτσος.

Πρόσθεσε ότι “το 40% του όγκου που θα μεταφέρει η εταιρεία στη Σκουριώτισσα είναι μπάζα τα οποία έτυχαν επεξεργασίας τη δεκαετία 1935-1945, καθώς και ένα μέρος του κρατήρα”.

Είναι εθνικός πλούτος

“Ήρθε η αιτήτρια εταιρεία για να κάνει την εξόρυξη. Εμείς έπρεπε να το μελετήσουμε και ανάλογα να δώσουμε τις θέσεις μας. Είναι εθνικός πλούτος. Είναι χρυσάφι. Δεν μπορούμε εμείς, το Κοινοτικό Συμβούλιο, απλώς να πούμε με μια λέξη `Ναι` ή `Όχι`. Έπρεπε να το μελετήσουμε, να δούμε τί θα γίνει, αν θα έχει επιπτώσεις, αν θα υπάρξουν οφέλη, αν θα ενοχλεί, και ανάλογα να πράξουμε”, είπε.

Ο κ. Τσάτσος σημείωσε ότι, “προτού καν έρθει στο Κοινοτικό Συμβούλιο επισήμως η αίτηση ή η περιβαλλοντική μελέτη για το συγκεκριμένο θέμα, εμείς καλέσαμε την εταιρεία να έρθει στο Κοινοτικό Συμβούλιο να μας παρουσιάσει τί θα κάνει”, και πραγματοποιήθηκε συνάντηση στην παρουσία των συμβούλων του Συμβουλίου, περιλαμβανομένου χημικού περιβαλλοντολόγου γεωλόγου, νομικού συμβούλου και τεχνικού συμβούλου.

Έγινε δημοψήφισμα για την τελική λήψη απόφασης

“Μας το παρουσίασαν, μας έδωσαν και τις μελέτες. Το Κοινοτικό Συμβούλιο συνεδρίασε μαζί με τους συμβούλους του. Όταν είδαμε το όλο θέμα, κάναμε κάποιες σκέψεις, πήραμε κάποιες αποφάσεις, αλλά προτού προχωρήσουμε, καλέσαμε παγκοινοτική συγκέντρωση, στην οποία φέραμε την εταιρεία, για παρουσίαση του θέματος και συζήτηση”, είπε.

Ανέφερε ότι “στη συνέχεια, το Κοινοτικό Συμβούλιο διοργάνωσε δημοψήφισμα για την τελική λήψη απόφασης”, στο οποίο τα μέλη της κοινότητας ψήφισαν “62% υπέρ και 38% εναντίον, κι έτσι αποφασίστηκε όπως προχωρήσουν τα έργα, υπό την προϋπόθεση ότι θα τηρηθούν συγκεκριμένοι όροι που έθεσε το Κοινοτικό Συμβούλιο”.

Οι όροι αυτοί αφορούν την ασφαλτόστρωση δρόμων συνολικού μήκους περίπου 2 χιλιομέτρων ώστε να δημιουργηθεί παρακαμπτήριος δρόμος για βαρέα οχήματα και ελαχιστοποίηση της δημιουργίας σκόνης από την κυκλοφορία, να τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα των 25 μηνών για τη μεταφορά των μπάζων και την εξόρυξη χρυσού, να μην γίνει επέκταση των εργασιών έστω και αν εντοπιστούν και άλλα κοιτάσματα, να γίνονται συνεχείς μετρήσεις της σκόνης και λήψη μέτρων, όπως ράντισμα, σε περίπτωση που παρατηρηθεί υψηλή πυκνότητα σκόνης, να προστατευθούν οποιαδήποτε αρχαιολογικά ευρήματα, να μην γίνονται άσκοπες αποκοπές δέντρων και να υπάρχει επιτήρηση από το Δασονομείο, και να γίνει αποκατάσταση του χώρου.

Η αποκατάσταση του χώρου

Όσον αφορά τον τελευταίο όρο, για αποκατάσταση του χώρου, ο κ. Τσάτσος σημείωσε ότι “το μεταλλείο το επισκέπτονται αρκετοί τουρίστες και με τη νέα χρονιά ο αρχαιολογικός αυτός χώρος εντάσσεται και στον ΚΟΤ”, γι’ αυτό ζητήθηκε όπως γίνει αποκατάσταση του χώρου, δηλαδή “να το σχεδιάσουμε εμείς ως Κοινοτικό Συμβούλιο και να το κατασκευάσουν όπως το θέλουμε εμείς, με παιδότοπο, πάρκο, χώρο στάθμευσης, κιόσκια, παγκάκια, μονοπάτια που να οδηγούν με ασφάλεια στον κρατήρα, και άλλα”.

Ανάμεσα στους στόχους του Κοινοτικού Συμβουλίου είναι και η σύνδεση των δύο αρχαίων μεταλλείων με μονοπάτι της φύσης, με πάρκο στο ενδιάμεσο για ξεκούραση, αφού απέχουν μεταξύ τους περίπου 2,5 χιλιόμετρα. Η διαδρομή αυτή αποτελεί και μέρος του χώρου όπου πραγματοποιούνται οι παγκόσμιοι αγώνες ορειβασίας, όπως επεσήμανε ο κ. Τσάτσος.

Ο κ. Τσάτσος είπε ότι για την ευρύτερη αξιοποίηση της περιοχής θα γίνουν προσπάθειες να εξασφαλιστούν ευρωπαϊκά κονδύλια.

“Σίγουρα πράξαμε το σωστό”, είπε ο κ. Τσάτσος και ανέφερε ότι θα υπάρξει γενικό όφελος για την κοινότητα και ανάπτυξη στον Μαθιάτη και την ευρύτερη περιοχή. “Για τον Μαθιάτη, αυτό είναι ένα μεγάλο δώρο”, σημείωσε.

* ΚΥΠΕ

* Πλην όμως παρατηρήθηκε ελάχιστη ροή στα φράγματα, ενώ από μεθαύριο Πέμπτη καλοκαιριάζει...

Γράφει: Θωμάς Κεττένης*

Σημαντική ήταν η βροχόπτωση του τελευταίου πενθημέρου, ιδιαίτερα στην περιοχή της Λευκωσίας, σύμφωνα με τα στοιχεία του Τμήματος Μετεωρολογίας, ωστόσο η συνεισφορά στα φράγματα ήταν πολύ λίγη, σύμφωνα με το Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων.

Τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα το Τμήμα Μετεωρολογίας αναφέρουν πως η βροχόπτωση στη Λευκωσία ανήλθε τις τελευταίες πέντε ημέρες στα 43,8 mm, καλύπτοντας από την αρχή του μήνα το 245% της κανονικής για τον Απρίλιο στην περιοχή της Λευκωσίας και συμβάλλοντας στο να ανέλθει η συνολική βροχόπτωση της Κύπρου για το μήνα Απρίλιο στο 62%.