Της Λιάνας ΚΑΝΕΛΛΗ*

Τι είναι η πατρίδα μας; Μην είναι οι κάμποι... Ολα πατρίδα μας... και κράζει μέσα μας: εμπρός παιδιά». Το ποίημα του Πολέμη, που πέθανε το 1924, όπλισε -ανεξαρτήτως των προθέσεων του ποιητή- τόσα πολλά ελληνικά χέρια εναντίον Ελλήνων όσα και οι απαντήσεις που χωράνε τα ερωτηματικά του. Μεταξύ μας, σύντροφοι και αναγνώστες μου, μέρες που είναι, το ρεσάλτο αλλά όχι και πολλές πολλές κουβέντες περί νομιμότητας αμφιβάλλω αν μπορούν να απαντήσουν και κατά Πολέμη και πολεμικώς. Γιατί τι είναι η πατρίδα μας, μην είναι η Σούδα, μην είναι οι τάφοι των Τεμπών, μην είναι το μαύρο το κενό του FIR Αθηνών, μην είναι οι φρεγάτες της Μαύρης και της Ερυθράς Θαλασσών και των μεγάλων ευρωΝΑΤΟικών εγκλημάτων και παζαριών.

Της Σεμίνας ΔΙΓΕΝΗ*

Υπάρχουν καλλιτέχνες που γίνονται μύθοι από τις ταινίες τους. Κι ελάχιστοι που γίνονται μύθοι από τη ζωή τους. Η Μάρλεν Ντίτριχ κατάφερε και τα δύο. Υπήρξαν σταρ πιο διάσημες απ' αυτήν. Καλλιτέχνες πιο παραγωγικοί, πιο υπάκουοι, πιο «βολικοί» για τη βιομηχανία. Αλλά υπήρξε μόνο μία, που κοίταξε τον 20ό αιώνα κατάματα, τον προκάλεσε, αναμετρήθηκε μαζί του και τελικά νίκησε. Οχι με όπλα, όχι με πολιτικά αξιώματα, αλλά με την αλύγιστη αξιοπρέπειά της. Γοητευτική, αινιγματική, επαναστατική, ποτέ «υπάκουη», ποτέ «καθώς πρέπει», υπήρξε μια προσωπικότητα που δεν χώραγε πουθενά, γι' αυτό και άφησε παντού το αποτύπωμά της. Πριν ακόμη γίνει σύμβολο του κινηματογράφου, υπήρξε σύμβολο ελευθερίας, πριν ακόμη λατρέψει ο κόσμος τις ερμηνείες και τη φωνή της, εκείνη είχε ήδη επιλέξει να μιλάει, όταν οι άλλοι σιωπούσαν.

Δεν υπήρξε μόνο σπουδαίος δημιουργός, δεν υπήρξε μόνο συγκλονιστικός ερμηνευτής του έργου του, ήταν ένα ιδιοφυές πνεύμα, ανήσυχο, ένας βαθιά καλλιεργημένος διανοητής, ένας γενναίος μαχητής της ζωής, διεκδικητής του ακατόρθωτου. Στις 28 Δεκέμβρη 2019 ο Θάνος Μικρούτσικος ξεκίνησε το μακρύ ταξίδι στις «γραμμές των οριζόντων» περνώντας στην αιωνιότητα, αφήνοντας το δικό του, μοναδικό αποτύπωμα στον πολιτισμό μας.

Της Λιάνας ΚΑΝΕΛΛΗ*

Φεύγει και τούτη η χρονιά μ' ένα αίσθημα ότι στο τσάκα γλιτώσαμε, οι ζωντανοί και στοιχειωδώς σκεπτόμενοι, από το πέσιμο πειρατών σε κάθε έκφανση της κοινωνικής, πολιτικής, ακόμη και ιδιωτικής ζωής μας. Κι αυτό είναι περιορισμένα ανακουφιστικό συναίσθημα λόγω εορτών και ημιτεχνητής ευωχίας. Εδώ την έπεσαν πειρατές ρομπότ στα κάλαντα που λένε τα πιτσιρίκια. Ηθελα να ήξερα τη φάτσα αυτού ή αυτής που έστειλε σε παιδιατρική κλινική πανεπιστημίου παρακαλώ, ένα πλαστικό ρομποτίδιο μ' ένα τάμπλετ στο στέρνο του να παίξει κάλαντα τραγουδισμένα από χορωδία. Για να πάω να του αφήσω στην πόρτα του μουχλιασμένα μελομακάρονα φτιαγμένα από άχυρο. Τέτοια φαντασία! Τέτοια προσφορά! Σαν το ιδεολογικό πειρατικό της Ελεύθερης δήθεν Αγοράς, που σε κάνει να αισθάνεσαι εκατομμυριούχος άμα καταφέρεις να πληρώσεις είκοσι ευρώ για ένα κιλό μοσχαρίσιο κιμά.